Bản Tin Pháp Luật (3/10-9/10): Sửa Đổi Một Số Quy Định Về Đầu Tư Theo Phương Thức PPP

OTIS LAWYERS xin gửi đến bạn đọc bản tin pháp luật 3/10 – 9/10. Tức tuần thứ 2 của tháng 10/2026. Những chính sách mới, những cập nhật về tình hình kinh tế – xã hội nói chung. Và thông tin về lĩnh vực pháp luật nói riêng sẽ được chúng tôi tổng hợp trong bản tin pháp luật 3/10 – 9/10 dưới đây.

Nội dung

Sửa một số quy định về đầu tư theo phương thức đối tác công tư

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng ký ban hành Nghị định số 377/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), hiệu lực từ ngày 1/10/2026. Trong đó:

(1) Bổ sung loại hợp đồng PPP: Nghị định 377 bổ sung thêm loại hợp đồng PPP mà Dự án PPP được thực hiện như sau: “Hợp đồng hỗn hợp quy định tại khoản 3 Điều 45 của Luật Đầu tư theo phương thức PPP được áp dụng đối với các dự án cần kết hợp nhiều loại hợp đồng khác nhau để phù hợp với điều kiện thực tế của dự án, đặc điểm, khả năng thương mại hóa của công nghệ. Hợp đồng hỗn hợp có thể được kết hợp một hoặc một số loại hợp đồng quy định tại các khoản 1, 2, 3 và 4 Điều này hoặc mô hình hợp tác khác theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, pháp luật về dữ liệu và pháp luật khác có liên quan. Các bên thỏa thuận, thống nhất về việc kết hợp các loại hợp đồng, mô hình hợp tác, phương thức quản lý, phương án thu hồi vốn đầu tư.”.

(2) Bổ sung quy định tính chi phí thuê tư vấn nước ngoài: Nghị định 377 bổ sung điểm d vào sau điểm c khoản 3 Điều 5 Nghị định số 243/2025/NĐ-CP về chi phí thực hiện các thủ tục trong quá trình triển khai dự án PPP. Theo đó, trường hợp thuê tư vấn nước ngoài, liên danh tư vấn trong nước và tư vấn nước ngoài hoặc không có định mức thì dự toán chi phí thẩm tra được lập theo quy định của Chính phủ về trình tự, thủ tục thẩm định dự án quan trọng quốc gia và giám sát, đánh giá đầu tư.

(3) Bổ sung thêm trường hợp phải bảo đảm thực hiện hợp đồng dự án PPP: Nghị định 377 bổ sung khoản 5 vào sau khoản 4 Điều 34 Nghị định số 243/2025/NĐ-CP quy định về giá trị bảo đảm thực hiện hợp đồng dự án PPP như sau: “Đối với dự án áp dụng loại hợp đồng BT không yêu cầu thanh toán, nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án PPP phải thực hiện biện pháp bảo đảm thực hiện hợp đồng trước thời điểm hợp đồng có hiệu lực. Giá trị bảo đảm thực hiện hợp đồng theo mức xác định là 1% tổng mức đầu tư của dự án.”.

Nới điều kiện, đơn giản hồ sơ tham gia cơ chế thử nghiệm Fintech từ 06/10/2026

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 382/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 6/10/2026, sửa đổi một số quy định về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng, theo hướng mở rộng phương thức nộp hồ sơ, khai thác dữ liệu số và nới điều kiện đối với nhân sự doanh nghiệp công nghệ tài chính (Fintech). Nghị định nới lỏng điều kiện đối với người đại diện theo pháp luật, Tổng giám đốc (Giám đốc) của Công ty Fintech. Theo quy định mới, người đảm nhiệm các vị trí này phải có bằng đại học trở lên thuộc các ngành kinh tế, quản trị kinh doanh, luật, công nghệ thông tin, tài chính, ngân hàng, kế toán, kiểm toán hoặc có ít nhất 2 năm kinh nghiệm quản lý, điều hành trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng, trung gian thanh toán hoặc công nghệ thông tin. Như vậy, yêu cầu bắt buộc phải có ít nhất 2 năm kinh nghiệm quản lý, điều hành đã được bỏ nếu người đứng đầu doanh nghiệp đáp ứng điều kiện về bằng cấp chuyên môn theo quy định. Về hồ sơ, Công ty Fintech không còn phải nộp nghị quyết của Hội đồng thành viên, Hội đồng quản trị, Đại hội đồng cổ đông hoặc văn bản của chủ sở hữu về việc thông qua đề án mô tả giải pháp Fintech. Đề án đăng ký thử nghiệm được bổ sung yêu cầu thể hiện mô hình mô phỏng hoặc bản trình diễn thử (Demo), nhóm khách hàng tiềm năng và thuyết minh kỹ thuật về hệ thống thông tin, an toàn hệ thống.

Thông tư 145/2026/TT-BTC: Nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức được mua cổ phiếu không cần đủ tiền khi đặt lệnh

Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 145/2026/TT-BTC ngày 30/9/2026 quy định hoạt động đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán giao dịch chứng khoán, trong đó có quy định về việc thanh toán đối với giao dịch mua cổ phiếu của nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức. Theo đó, đối với giao dịch chứng khoán, thành viên lưu ký, tổ chức mở tài khoản trực tiếp là bên phải trả tiền thực hiện xác nhận với Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam về việc có đủ tiền hoặc không có đủ tiền để thanh toán nghĩa vụ phải trả của mình, khách hàng của mình (nếu có). Tuy nhiên, quy định này không áp dụng đối với giao dịch mua cổ phiếu không yêu cầu có đủ tiền khi đặt lệnh của nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức. Riêng trường hợp này, thành viên lưu ký nơi nhà đầu tư mở tài khoản lưu ký chứng khoán thực hiện xác nhận với Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam theo cơ chế dành riêng cho giao dịch mua cổ phiếu không yêu cầu có đủ tiền khi đặt lệnh. Như vậy, Thông tư 145/2026/TT-BTC tiếp tục ghi nhận cơ chế cho phép nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức mua cổ phiếu mà không yêu cầu phải có đủ tiền khi đặt lệnh. Cần lưu ý, quy định này chỉ áp dụng đối với nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức và giao dịch mua cổ phiếu, không áp dụng chung cho mọi nhà đầu tư nước ngoài hoặc mọi loại chứng khoán.

Đề xuất bỏ 2 hình phạt đối với pháp nhân thương mại phạm tội

Đây là một trong những nội dung đáng chú ý tại dự thảo Bộ luật Hình sự ngày 22/9/2026 do Bộ Công an chủ trì xây dựng. Cụ thể, Điều 36 dự thảo Bộ luật Hình sự đề xuất các hình phạt đối với pháp nhân thương mại phải chịu trách nhiệm hình sự như sau:

Hình phạt chính gồm: Phạt tiền; Đình chỉ hoạt động vĩnh viễn.
Hình phạt bổ sung gồm: Cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định; Phạt tiền, khi không áp dụng là hình phạt chính.

Trong khi đó, theo Điều 33 Bộ luật Hình sự 2015, hệ thống hình phạt áp dụng đối với pháp nhân thương mại phạm tội hiện nay gồm 03 hình phạt chính là: Phạt tiền; Đình chỉ hoạt động có thời hạn; Đình chỉ hoạt động vĩnh viễn. Ngoài ra, pháp nhân thương mại còn có thể bị áp dụng các hình phạt bổ sung như: Cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định; Cấm huy động vốn; Phạt tiền khi không áp dụng là hình phạt chính.

Như vậy, so với quy định hiện hành, dự thảo Bộ luật Hình sự đề xuất bỏ hình phạt “đình chỉ hoạt động có thời hạn” khỏi nhóm hình phạt chính áp dụng đối với pháp nhân thương mại, đồng thời đề xuất bỏ hình phạt bổ sung “cấm huy động vốn”. Theo đó, nếu dự thảo được thông qua với nội dung này, hệ thống hình phạt đối với pháp nhân thương mại sẽ còn 02 hình phạt chính và 02 hình phạt bổ sung như đã đề cập ở trên.

Trên đây là bản tin pháp luật 3/10 – 9/10/2026. Về những thông tin, tin tức cập nhật mới nhất về tình hình kinh tế – xã hội nói chung và pháp luật nói riêng. Hy vọng bản tin của OTIS LAWYERS sẽ mang lại cho bạn đọc những thông tin hữu ích. Xin chân thành cảm ơn!

Dự kiến: Vi phạm đấu thầu sẽ bị khóa tài khoản trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia

Theo quy định tại khoản 1, khoản 2 Điều 54 dự thảo Luật Đấu thầu đề xuất, trường hợp tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm quy định của pháp luật về đấu thầu thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý kỷ luật, xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự; trường hợp gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật. Đồng thời, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm trong hoạt động đấu thầu của Luật này còn bị áp dụng một hoặc một số biện pháp như:

Cấm tham gia hoạt động đấu thầu từ 06 tháng đến 05 năm đối với hành vi bị cấm (như đưa, nhận, môi giới hối lộ; lợi dụng chức vụ, quyền hạn để gây ảnh hưởng, can thiệp trái pháp luật vào hoạt động đấu thầu dưới mọi hình thức; thông thầu; gian lận,…);

Công khai thông tin vi phạm, đánh giá uy tín trong hoạt động đấu thầu;
Khóa chức năng hoặc khóa tài khoản trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia;
Biện pháp xử lý khác.

Hướng dẫn kết nạp đoàn viên là người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam

Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã ban hành Hướng dẫn 16/HD-TLĐ 2026 về việc kết nạp, quản lý đoàn viên công đoàn là người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam. Theo Hướng dẫn, người lao động nước ngoài đáp ứng đủ điều kiện có thể tự nguyện gia nhập Công đoàn Việt Nam và được hưởng các quyền, thực hiện các nghĩa vụ của đoàn viên theo quy định. Người lao động là công dân nước ngoài làm việc hợp pháp trong doanh nghiệp, văn phòng, cơ quan đại diện của tổ chức nước ngoài, tổ chức phi chính phủ tại Việt Nam đã có tổ chức công đoàn được kết nạp vào Công đoàn Việt Nam khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện:

Có hợp đồng lao động đủ 12 tháng trở lên còn hiệu lực và có tham gia bảo hiểm xã hội tại Việt Nam theo quy định.
Tán thành Điều lệ Công đoàn Việt Nam, có nguyện vọng và tự nguyện làm đơn gia nhập Công đoàn Việt Nam.
Chấp hành Hiến pháp và pháp luật Việt Nam.
Không thuộc các trường hợp không được kết nạp theo điểm 4 Mục I Hướng dẫn 16/HD-TLĐ.

Về đoàn phí, đoàn viên công đoàn là người nước ngoài đóng đoàn phí hằng tháng bằng 0,5% mức tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội và không vượt quá 10% tiền lương cơ sở do Nhà nước quy định.

Làm tiếp thị liên kết (affiliate), doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm phải đăng ký sử dụng hóa đơn

Thông tin được Cục Thuế nêu tại Công văn 7403/CT-TMĐT hướng dẫn về nghĩa vụ thuế đối với cá nhân cung cấp sản phẩm và dịch vụ nội dung thông tin số và tiếp thị liên kết trong thương mại điện tử. Theo hướng dẫn, đối với doanh nghiệp sử dụng dịch vụ tiếp thị liên kết do hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cung cấp, công văn hướng dẫn chứng từ theo từng trường hợp. Nếu hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu vượt 01 tỷ đồng/năm, bên cung cấp dịch vụ phải đăng ký sử dụng hóa đơn. Doanh nghiệp sử dụng hóa đơn do hộ, cá nhân kinh doanh phát hành làm chứng từ trong hồ sơ ghi nhận chi phí tính thuế thu nhập doanh nghiệp. Trường hợp doanh nghiệp mua hàng hóa, dịch vụ của hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới ngưỡng doanh thu chịu thuế giá trị gia tăng, hồ sơ phải có chứng từ chi trả tiền cho người bán theo pháp luật về kế toán, hóa đơn, chứng từ và bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ.

Tiêu chí xác định hệ thống AI có rủi ro cao trong lĩnh vực ngân hàng từ 15/11/2026

Từ ngày 15/11/2026, việc phân loại hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực ngân hàng được thực hiện theo mức độ rủi ro cao, trung bình và thấp. Trong đó, Thông tư 53/2026/TT-NHNN quy định cụ thể các tiêu chí để xác định hệ thống AI có rủi ro cao trong một số hoạt động ngân hàng. Trước khi triển khai hệ thống AI, đơn vị phải thực hiện phân loại hệ thống theo mức độ rủi ro cao, trung bình, thấp theo quy định của pháp luật về trí tuệ nhân tạo. Cụ thể, đối với hệ thống AI tự động thực hiện giao dịch điện tử trong hoạt động ngân hàng, hệ thống được xác định là có rủi ro cao nếu thực hiện ít nhất một trong các loại giao dịch sau:

Giao dịch thanh toán của khách hàng cá nhân có giá trị lớn hơn 10 triệu đồng hoặc tổng giá trị giao dịch trong một ngày đối với một khách hàng lớn hơn 20 triệu đồng.
Giao dịch thanh toán của khách hàng tổ chức có giá trị lớn hơn 50 triệu đồng hoặc tổng giá trị giao dịch trong một ngày đối với một khách hàng lớn hơn 100 triệu đồng.

Bên cạnh đó, hệ thống AI tự động quyết định cấp tín dụng được xác định là hệ thống AI có rủi ro cao nếu xử lý khoản cấp tín dụng có giá trị từ 50 triệu đồng trở lên. Ngoài ra, kết quả phân loại hệ thống AI phải được cấp có thẩm quyền của đơn vị phê duyệt; đối với chi nhánh ngân hàng nước ngoài, thẩm quyền phê duyệt thực hiện theo quy định của ngân hàng mẹ.

Danh mục 9 báo cáo định kỳ trong lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm từ 01/10/2026

Ngày 01/10/2026, Bộ Tài chính ban hành Quyết định 2749/QĐ-BTC về công bố danh mục báo cáo định kỳ trong lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tài chính. Theo đó, công bố danh mục 09 báo cáo định kỳ được thay thế trong lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm, bao gồm:

Báo cáo của chuyên gia tính toán
Báo cáo hoạt động môi giới bảo hiểm tháng, quý, năm
Báo cáo hoạt động của doanh nghiệp môi giới bảo hiểm quý, năm
Báo cáo tham gia hoạt động cung cấp dịch vụ bảo hiểm qua biên giới quý, năm
Báo cáo hoạt động cung cấp dịch vụ bảo hiểm trên môi trường mạng
Báo cáo danh sách đại lý bảo hiểm vi phạm quy định pháp luật
Báo cáo tình hình triển khai hoạt động đại lý bảo hiểm của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cho doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ
Báo cáo về hoạt động đào tạo đại lý bảo hiểm
Báo cáo về việc sử dụng đại lý bảo hiểm

Lưu ý: Các Báo cáo trên sẽ được thực hiện định kỳ hằng quý, hằng năm. Báo cáo hoạt động cung cấp dịch vụ bảo hiểm trên môi trường mạng, Báo cáo của chuyên gia tính toán của doanh nghiệp thực hiện báo cáo hằng năm gửi Bộ Tài chính.

Nghị định 378/2026/NĐ-CP: Khu phi thuế quan phải có camera giám sát 24 giờ và lưu hình ảnh tối thiểu 6 tháng

Đây là quy định tại Nghị định 378/2026/NĐ-CP của Chính phủ hướng dẫn thi hành Luật Phát triển đô thị, ban hành và có hiệu lực ngày 01/10/2026. Theo đó, khu phi thuế quan phải đáp ứng đầy đủ điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan trước khi được áp dụng cơ chế, chính sách dành cho khu phi thuế quan, trong đó quy định hệ thống camera phải hoạt động liên tục 24 giờ trong ngày, dữ liệu hình ảnh được lưu trữ tối thiểu sáu tháng. Camera được bố trí tại các địa điểm, vị trí thuộc ranh giới, hàng rào, cổng ra, cổng vào, nơi làm việc của cơ quan hải quan và địa điểm tập kết hàng hóa theo quy định. Hệ thống phải được kết nối để cơ quan hải quan xem trực tiếp, trích xuất dữ liệu. Khu phi thuế quan đồng thời phải có thiết bị ghi nhận hàng hóa qua cổng, kết nối với hệ thống công nghệ thông tin quản lý hàng hóa.

ETax Mobile chính thức có Chatbot AI hỗ trợ hỏi đáp pháp luật

Ngày 05/10/2026, Cục Thuế đã có Công văn 7364/CT-CĐS về việc triển khai ứng dụng Chatbot AI – Hỗ trợ người nộp thuế hỏi đáp quy định chính sách pháp luật thuế, bắt đầu triển khai từ ngày 05/10/2026, với các tính năng chính như:

Tiếp nhận và trả lời các câu hỏi về chính sách thuế, phí, lệ phí, hóa đơn và các văn bản thuộc lĩnh vực thuế (Luật, Nghị định, Thông tư,…).
Câu trả lời được trình bày thân thiện, dễ hiểu, có dẫn chiếu cụ thể đến điều, khoản, điểm của văn bản quy phạm pháp luật liên quan (bao gồm cả văn bản gốc và văn bản sửa đổi, bổ sung). Các điều, khoản dẫn chiếu được gắn liên kết trực tiếp trong câu trả lời để NNT mở xem chi tiết nội dung từng điều, khoản hoặc toàn văn văn bản liên quan.
Hỗ trợ hỏi đáp bằng tiếng Việt và tiếng Anh bằng hình thức nhập bằng chữ hoặc giọng nói; tự động nhận diện ngôn ngữ của người hỏi để trả lời bằng ngôn ngữ tương ứng.

Mọi ý kiến thắc mắc cần giải đáp và đóng góp xin vui lòng liên hệ:

CÔNG TY LUẬT TNHH OTIS VÀ CỘNG SỰ

Địa chỉ văn phòng: Tầng 3, Phòng 305, Tòa NHS Complex Office, P. Tố Hữu, Trung Văn, Nam Từ Liêm, Hà Nội

Email: info@otislawyers.vn

Hotline: (+84)987 748 111

Facebook: Hãng Luật OTIS và Cộng sự

Zalo: Luật sư Phạm Oanh

Kakaotalk ID: azlaw84

Wechat ID: OtisLawyers

BẢN TIN PHÁP LUẬT (TUẦN 03/10/2026 ~ 09/10/2026): SỬA ĐỔI MỘT SỐ QUY ĐỊNH VỀ ĐẦU TƯ THEO PHƯƠNG THỨC ĐỐI TÁC CÔNG TƯ